WwW.Dimilkî.Net - Zazaca Sözlük Online-Ferheng

Zazaca Sözlük

QTG ▲	ZAZACA(A ra bi Z) ▲	TÜRKÇE(Z den A ya) ▼	Türkçe-Zazaca: Zazakî-Tirkî :
N.m	pêabestîy	ilişki, bağ	iki şey arasındaki karşılıklı ilgi
	pêabestey	ilişkili, ...birbirine bağlı
	tewr verî	ilk önce, en önce, ilkin
N.m	mawî	ilk üç kez sağılan süt	mawî ra heriş virazenê
N	VERDESTYARÎ	ilk yardım
N.n	wesar	ilkbahar	wesarî ayam tim şillî bena.
n	fekwesar	ilkbahar mevsimine giriş, kışın son günlerine denk gelen dönem
	wesarî	ilkbaharın, ilkbaharda
	wesarn-e/î	ilkbaharlık, ilk baharda olan	zimistan,amnan,payîz
m	hok-é	ilmek, yarım düğüm
k	haho kerden	imdat istemek
	haho	imdat, feryat, figan
	zûray	imitation, sahte,taklit,meyvesi tatsız ağaç,yalancı nesne	nê govlegî nêwerênê çi ké zûrayê.
	ŞAYANÎ	imkan, olanak
	werrek	imrenme, gıpta	werrekê to ! = sana imreniyorum
k	werrek kerden	imrenmek, gıpta etmek
n/m	bawer-/é	inanan, güvenen
	bawerî	inanç, güven
n/m	bawermend-/é	inançlı, inanlı, inanan
n/m	bêbawer-/é	inançsız, güvensiz
	bêbawerî	inançsızlık, güvensizlik
k	yeqîn kerden	inanmak	yeqînê to bibo... = inan ki..., (inancın olsun...) / yeqîn bikê...
k	bawer kerden	inanmak, güvenmek
s.n/m	bari \| barî	ince	üç boyutlu ve silindirimsi şeyleri için
n/m	tenik-/é	ince	sac, kumaş, v.b. plakamsı şeyler için
n/m	bejnbar-i/î	ince boylu	lajeko bejn bari=ince boylu çocuk / keyneka bejn barî=ince boylu kız
N.m	şiv-é	ince çubuk, davul çubuğu	şiva neqara / şivê anté po
n/m	birwebar-i/î	ince kaşlı, kaşları ince olan	cenêka birwebarî = ince kaşlı kadın
	tenikey	incelik	sac, kumaş, vb plakamsı şeylerin inceliği
	bariyey	incelik	üç boyutlu ve silindirimsi şeylerin inceliği
bot.m	encîl-é	incir
bot.n	encillewr	incir ağacı
k	roneyayen	indirilmek
N.n	ronayiş	indirme
k	war nayen	indirmek	veyveré estor ra war né=gelini attan indir
k	anayen	indirmek, kondurmak	şellaga xo ané=yükünü indir
k	ronayen (1)	indirmek, kurmak	çî xo dest ra rona=elindekileri indirdi
zoo.m	manga	inek
N.n	gwon \| gon	inek, keçi, koyun v.s. memesi
k	nemdir kerden	inkar etmek, yok etmek
k	nemdir bîayen	inkar olmak, yok olmak, sır olmak
	nemdir	inkar, yok olma, sır olma	golikê ma vinî bi. bi nemdir / heqê kesî nemdir mekerê = kimsenin hakkını inkar etmeyin
m	nalîn-e	inleme, inilti
k	nalayen \| nalen	inlemek	nêweş bîşew pede nalayênê=hasta dün gece boyunca inliyordu / tim naleno = hep inler
k	jîvayen \| jîven	inlemek, yakınmak, şikayet etmek	çayê bermena, çayê jîvena, derdê to çiko ma ra nêvana.. / KHKY : Dêrsim
k	nalnayen	inletmek
k	war amayen	inmek	ez atepozé ra newe ameya war=otobüsten şimdi indim
	îsan	insan
m	şellag-é	insan yükü, bagaj, taşınmakta olan eşyalar	şellaga mi girana.
n/m	merdim-/é	insan, kişi, adam, şahıs	merdimo camêrd= erkek kişi, yiğit kişi
	îsaney	insanlık
N.m	merdimey	insanlık, kişilik, adamlık
k	awan kerden	inşa etmek, yapı kurmak, yapı yapmak, kurmak
	awan	inşa, bayındırlık, canlanma, şenlenme	key to awa(n) bo! = evin yapıla, evin şenlene !
N.m	awanî	inşaat, bina
	awanîkar-/é	inşaatçı, inşaat yapan
	awanîkarey	inşaatçılık, yapıcılık, inşaat işleri, yapı işleri
k	heyf agiroten	intikam almak, öc almak	-H- genizden okunur
n	heyf	intikam, öç	mi heyfê xo agirot = intikamımı aldım
k	laya kerden	ipe dizmek, tek tek saymak, bir bir açıklamak, maddeler halinde saymak, maddeler halinde sıralamak	mûrey kerdî laya = boncukları ipe dizdi / mi ci ra pers kerd, mi rê jû bi jû kerdé laya = sordum bana tek tek sıraladı
N.n	birsim	ipek
n/m	birsimên-/é	ipekli, ipekten yapılan
N.n	la \| lak	iplik	KHKY: lak (Hewêl-Baykan), la (Soyreg, Çêrmûg)
	bêhem	irade dışı, kontrolsüz, kontrol dışı, istemeden	bêhemdê mi bi = iradem dışında oldu, istemeyerek oldu.
	hem	irade, oto kontrol	bi hemdê xo ya ame = kendi iradesiyle geldi
s.n/m	lewlekaş	iri ve sarkık dudaklı	hakaret ve aşağılamak için kullanılır = lew=dudak + lekaş = terlik (eskimiş ayakkabı)
bot.n	şêling \| şêlim	iri bir acur cinsi
zoo.m	gindirik-é	iri bir böcek
k	ceniqîayen	irkilmek, ürkmek
k	weceniqîayen	irkilmek, ürkmek
k	atasîayen	irkilmek, ürkmek
k	raceniqîayen	irkilmek, ürkmek
k	atasnayen	irkitmek, ürkütmek
N.n	BARNAME	irsaliye, taşıma belgesi
N.m	tenî	is, kurum	tenîa sîa (vurgu -î- nin üstünde
	zikêşî	ishal
k	pîze şîayen	ishal olmak
n/m	bênam-e/î	isimsiz, adsız
N.n	qerqele	iskelet
n/m	qerqeleyin-/é	iskeletli
N.n	îskeme	iskemle,tabure, sırtsız sandalye	Yunanca: skamní σκαμνί tabure, sırtsız sandalye
k	ling anten	ispiyonlamak, ispiyon etmek, şikayet etmek
N.n	miraz	istek, dilek, amaç, gaye, erek, murad	mirazê mi pro bi / Köken Arapça : مراد
n/m	bêzerr-/é	isteksiz, gönülsüz
	bêzerrî (1)	isteksizce, isteksiz bir şekilde, gönülsüzce	ti yê bêzerrî girweyenê = isteksizce çalışıyorsun
k	waşten \| wazen	istemek	wazenê şo = istersen git / ey tora çiçî waşt ? = o senden ne istedi ?
k	wazîayen	istenmek	o yo wazêno = o isteniyor
n/m	wazenê \| wazena	istersen	wazenê şo wazenê meşo=ister git ister gitme
k	nijînayen	istiflemek, istif etmek, dizmek (üst üste)	kolî dêsî vera nijînaybî=odunları duvarın önünde istiflemişlerdi
k	nijîneyayen	istiflenmek, dizilmek	kolî dêsî vera nijîneyaybî = odunlar duvar önünde istiflenmişti
N.m	misba	istinat duvarı, çevre duvarı	istinat duvarı
	kar	iş	-a- derg waneyena
N.m	hemkarîné	iş birliği
k	hemkarîné kerden	iş birliği yapmak
N.n/m	hemkar-/é	iş birlikçi
N.m	hemkarîy \| hemkarey	iş birlikçilik, iş birliği
	kar û bar	iş güç	kar û barê nêkeno = işi gücü yok
n/m	malxirab-/é	iş güçten geri kalma	ma emserr malxirab mendî
k	kar kerden	iş yapmak
N.n	girwe \| gure	iş, olay, oluş, görev, vazife	no çi girweo?=bu ne iştir?/çi girweê to esto?=ne işin var? / ti bizanê ewro çi girwey amey ma sere de= bilsen bugün başımıza ne işler geldi.