WwW.Dimilkî.Net - Zazaca Sözlük Online-Ferheng

Zazaca Sözlük

QTG ▲	ZAZACA(Z ra bi A) ▼	TÜRKÇE(A dan Z ye) ▲	Türkçe-Zazaca: Zazakî-Tirkî :
n/m	prûzin-/é	hüzünlü, üzüntülü, üzgün
k	prûz kerden	hüzünlenmek
N.n	prûz	hüzün, üzüntü
n	selik	hücre
k	waya berden	huzurunu kaçırmak, iflahını kesmek, rahatını kaçırmak	wayay ma berd=huzurumuzu kaçırdı
n/m	bêwaya	huzursuz
N.n	waya	huzur, iflah, rahat	ti qe waya mi nêdanê
n	xudik	huylanma	mi rê xudik o = huylanıyorum
N.n	kurm	huy, alışkanlık	nê kurmê xwo biterikné=bu huyunu terket / KHKY : Çewlig
n/m	xwird-e/î \| xurd-e/î	hurda, artık, kırıntı, küçük ve önemsiz şey	nê xwirdî tîa ra çekerê !
N.n	kovik	huni	khovik/mastêr
N.n	mastêr	huni	kovik/khovik
N.n	file	hristiyan
	hawid	hörgüç	Arapça olup olmadığı araştırılmaya muhtaç
n/m	weşvaj-/é	hoşsohbet, hoş konuşan, tatlı sözlü
k	hes kerden	hoşlanmak	cümle içinde kullanımlar için soldaki menüden (Qiseyê Rojaney) sayfasına bakınız / ez to ra hes kena = senden hoşlanıyorum / a wendiş ra hes kena=o okumaktan hoşlanır
	weş û war bimanê	hoşça kalınız, sağlıkla kalınız	birden çok kişiye söylerken
	weşîya bimanê	hoşça kalınız, sağlıkla kalınız	birden çok kişiye söylerken
	weş bimanê	hoşça kalınız, sağlıkla kalınız	birden çok kişiye söylerken
	weş bimané	hoşça kal, sağlıkla kal	tek kişiye söylerken
	weş û war bimané	hoşça kal, sağlıkla kal	tek kişiye söylerken
	weşîya bimané	hoşça kal, sağlıkla kal	tek kişiye söylerken
	serweşey \| serweşî	hoşbeş, hal hatır soruşma	mi Metîn ray ra dî. ma pêa serweşey (serweşîné) kerdé.
m	xoşawî	hoşaf, komposto
	şima (bi) xeyr ameyê	hoş geldiniz (birden çok kişiye)
	ti (bi) xeyr ameya	hoş geldin (kadına)	parantez içindeki kullanılmayabilir
	ti (bi) xeyr ameyê	hoş geldin (erkeğe)	parantez içindeki kullanılmayabilir
	xeyrî mîande ba	hoş bulduk	(hoş geldin) diyen bir kadın ise
	xeyrî mîande bê	hoş bulduk	(hoş geldin) diyen bir erkek veya birden çok kişi ise
ayam.m	talazik-é	hortum, rüzgar hortumu
N.m	gijolek-é	hortum
N.n	lejê dîkan	horoz dövüşü
zoo.n	dîk	horoz	varîgé gird bo bena kergé, dikleyr gird bo beno dîk.
k	xurayen \| xuren	horlamak (uyurken)	ti hewndé xurena ? = sen uykuda horlar mısın ?
bot.m	guldar-é	hor çiçeği	lat:forsythia
bot.m	gulzerîn	hor çiçeği	lat:forsythia
k	bilbilîayen	homurdanmak	heşa bilbilêna=ayı homurdanıyor
n/m	xizmikar-/é	hizmetçi
k	desta geyrayen	hizmet etmek, yardım etmek, birinin emri altında çalışmak
	pardarey	hissedarlık, pay sahipliği
n/m	pardar-/é	hissedar, pay sahibi, ortaklardan herbiri
zoo.m	hullî	hindi...bir tavuk türü	kerga hullî
s.n/m	dekin-/é	hileli, hile içeren
N.n	dekiney	hilekarlık, sahtekarlık
n	dek	hile, düzen, dümen, ayak oyunu, dolap
N.n	firindaq	hile, aldatma, dalavere	hal û karê ci firindaq o
n	dibare	hile, aldatma, dalavere	hal û karê ci dibareo/dek û dolabê ké çerxkeno.
	çijay	hiçbir yer, hiçbir şey, hiçbir kimse	ez geyraya, çijay çinêbi=aradım, hiç bir yerde yoktu / çijay ca nêverda geyra=gezmedik yer bırakmadı / çijay kes nêmend ame=gelmeyen kalmadı / çijay qise min a nêverda =bana demediğini bırakmadı /çijay çî nêverda arêda=toplamadık bir şey bırakmadı
	qe çîyê	hiçbir şey	qe çîyê nêbeno = hiçbir şey olmaz / qe çîyê çinêbi = hiçbir şey yoktu
	qetew	hiç, hiç...bile	qetew goşdarey nêkerdi = hiç dinlemedi bile
vat.	qe mevajé	hiç sorma, deme gitsin
	qe nê	hiç olmazsa, bari, en azından
vat.	qe nêbo	hiç olmazsa
	qe	hiç	qe kes nêame=hiç kimse gelmedi / qe şo !=gidersen git !
N.n	penesik	hızma
	pêtey	hızlılık, sıkılık, şiddet
	pêtêna	hızlıca, hızlı olarak, şiddetle, şiddetlice	pêtêna pro de ! = şiddetlice vur !
s.n/m	pêt-/é	hızlı, sıkı, şiddetli
k	pêt kerden	hızlandırmak, sıkı bağlamak, sıkılaştırmak, sıkmak
	pêta	hızla, hızlıca, sıkıca, şiddetle, şiddetli	pêta şo = hızlı (hızlıca) git / pêta girêdé=sıkı (sıkıca) bağla / pêta pro de = şiddetli vur
Nx.n	xizir \| xidir	hızır	su ve toprağın ruhu. insanların imdadına yetişen ve dileklerini yerine getiren kutsal varlık
N.n	pêt	hız, sıkı	pêt tepêşé ! = sıkı tut ! / pêt biramé ! = hızlı sür !
m	xuşî	hışırtı	ez ewnîa xuşîêna yena=baktım bir hışırtı geliyor
	dizdey \| dizdîne	hırsızlık
n/m	dizd-/é	hırsız
k	zinikî weçînayen	hıçkırmak	mi dî, o yo bermeno, zinikî weçîneno,
N.z	zinikî	hıçkırık(lar)
m	ziqik-é	hıçkırık	ziqikî yenê mi vero.
n	hezaz	heyelan,toprak kayması
	kelecanî	heyecanlı, heyecanlanma, heyecanlı olma durumu
k	kelecanî biyen	heyecanlanmak, heyecan duymak
k	kelecanî kerden	heyecanlandırmak
N.n	kelecan	heyecan
N.n	heqîbe	heybe	Arapça ḥaḳība(t) حقيبة
n	aloq	heybe	iki çuval ağzının birer tarafının dikilerek birbirine tutturularak, heybe haline getirilmesi
k	cira kişten	hesaptan düşmek
k	hesibnayen	hesaplamak, saymak, saygı göstermek	Arapça kökenli ḥisāb حساب / Aramice ve Suryanice: ḥāşəb חָשַׁב sayma, sanma, tasarlama
	heme çî xeyr !	herşeyin hayırlısı !
	her çî	herşey	her çî nêwerêno = herşey yenmez
	hirgé kes	herkes, herbir kimse
	heme kes	herkes, bütün kimseler, bütün herkes
	herkes	herkes	kes, her, herkes kelimeleri Türkçe değil.
N.n	xilander	heriş	heriş'in daha katısı / mawî gireynenê bena xilander
	heme	her, tüm, herkes, bütün	heme çî=her şey / şar heme vano / (H) genizden okunur
	hirgé	her, herbir	hirgé jew hetêna şi=her biri bir tarafa gitti
	hirgé wext	her zaman, her bir zaman
	tim	her zaman, daima, hep, sürekli
	tim û tim	her zaman, daima, devamlı, hep, sürekli
	heme ca	her yer
	heme çî hetêna...	her şey bir tarafa..., her şey bir yana
	heme çî	her şey
	çî pêro	her şey
	hergé şewra \| her şewra	her sabah
	her çiçî beno	her neyse
	hergé roj \| her roj	her gün
	hergé şew \| her şew	her gece
n/m	hirgé jew \| hirgé jû	her bir, her biri
	hirgé hew	her an, her bir an
	hergé şan \| her şan	her akşam
	her	her	herkes = herşey / her vaş = her ot