WwW.Dimilkî.Net - Zazaca Sözlük Online-Ferheng

Zazaca Sözlük

QTG ▲	ZAZACA(A ra bi Z) ▲	TÜRKÇE(Z den A ya) ▼	Türkçe-Zazaca: Zazakî-Tirkî :
	O	O	O = O zamiri hariç bu harfle başlayan Zazaca kelime yoktur. olanlar başka dillerden geçme kelimelerdir
	Ay	O (dişil)	3.tekil şahıs (dişil) / Ay mi rê va
	Ey	O (eril)	3.tekil şahıs (eril) / Ey va = O dedi
	ofin	o defa
	o qor	o defa
	a şew-é	o gece
	a roj	o gün
	hendqere	o kadar ki, sadece	hendqere destê mi koya pa
	hend-é	o kadar, onca	hend îsan kotî ronişt !? = o kadar (onca) insan nerede oturdu !?
	cokarê	o nedenle, o yüzden, o sebeple, -den ötürü
	coka	o nedenle, o yüzden, o sebeple, -den ötürü
	coyra	o sebeple, ...den dolayı, ondan dolayı, den ötürü, o yüzden, onun için
	o kij	o taraf, o yan, öteki taraf, öbür taraf	o kij no kij geyra ame
	winî ra	o tarafa, öteye	tayn şo winî ra !=biraz öteye git ! / şo winî ra! = o tarafa git!
	a kiştên	o taraftaki, o yandaki	eril-tekil
	a kiştên-é	o taraftaki, o yandaki / o taraftakini, o yandakini	dişil-tekil
	a kiştênî	o taraftakiler, o yandakiler	çoğul
	a kiştênan	o taraftakileri, o yandakileri, o taraftakiler	çoğul
	a kiştênî	o taraftakini, o yandakini	eril-tekil
	akişt ra \| akişta \| aşta	o taraftan, o yandan
	rûta	o yana, o yanı, öte yana	ya rûta şo ya rîta bê
	ata \| bota	o yana, o yanı, öte yana	ya ata şo ya nata bê.
m	awr-é	o yıl doğuracak hayvan	di mangeê ma estê, jû awr a, jû estewrin a
m	estewrin-é	o yıl doğurmayacak hayvan	di mangeê ma estê, jû awr a, jû estewrin a
	wexto	o zaman, o vakit
n/m	wextoîn-/é	o zamanki, o zamana ait olan
	A .	O.(3.tekil şahıs -dişil-)	A kam a ? = O (kadın) kimdir ?
	O .	O.(3.tekil şahıs -eril-)	O kam o ? = O (erkek) kimdir ?
N.n	adilgan \| adirgan	ocak, evlerde ateş yakılan yer, şömine	adilgano pirrê wellé / wella ci bierzé.
N.m	arjina	ocak, evlerde ateş yakılan yer, şömine	adilgan
N.n	çille	ocak, yılın 1.ayı	menga çillî = ocak ayı
N.m	nîk	odak
k	qîf biyen	odaklanmak, yoğunlaşmak	kitabî sero biyo qîf
N.n	koli	odun	koli:odun, kolî:odunlar -O-uzun okunur
zoo.n/m	kidik-/é	oğlak
zoo.n	bizêk	oğlak
	BIZÊK	oğlak burcu
	lajê mi	oğlum	senînê, rindê lajê mi ? = nasılsın iyi misin oğlum ?
argo	xîto !	oğlum !	argo > camêrdê ké embazê pê yê pê rê vanê xîto
argo	lajê mi !	oğlum !	la lajê mi ti yê se vanê ! = ne diyorsun lan oğlum !
	biko !	oğlum !, oğul !, yavrum !, evladım !	hitap şekli. söyleyiş şekline göre argo anlam da içerir
	oxeyş ! \| oxêş !	oh !, oh ne güzel !
zoo.m	tîrmar-é	ok yılanı	tîrmaré serey xo sî şano sîyeré qul kena.
kim.n	zengar \| cengar \| zencar	okistlenme
N.m	tîr-é	oklava, ok, ahşap kiriş	Avesta dili :tiγra Pehlevice: tigr / tîra nanî / tîra banî
kim.m	zeng-é \| ceng-é	oksitlenme
k	zeng eşten \| ceng eşten	oksitlenmek
n/m	zengarin-/é \| cengarin-/é \| zencarin-é	oksitlenmiş
k	dest pro kerden	okşamak
N.n	WENDIGEH \| WANEGEH	okul, mektep, derslik, sınıf
	wendiş	okuma
k	wenden \| wanen	okumak, ders çalışmak	a wanena = o (kadın) okur / ay wendo = o okumuş
n/m	nêwend-e/î	okumamış, okur yazar olmayan
n/m	wend-e/î	okumuş, bilgili
k	waneyayen	okunmak	mektûbên şimayê waneyenê, bizanê ! = mektuplarınız okunuyor, bilesiniz !
k	wendiş dayen	okutmak	domanê xo pêro dayê wendiş = çocuklarının hepsini okutmuş
k	wenden dayen	okutmak	tayn merdimî keynanê xo nêdanê wendene = bazı adamlar kızlarını okutmazlar
n/m	wendox-/é	okuyucu, okumaya meyilli, okumaya niyetli
	haydê ké	ola ki, olabilir ki, belki	tayn çîyê werdî zî tey beré, haydê ké biyê veyşanî
	bê ké	ola ki, olur ki
k	şeno bibo \| eşkeno bibo	olabilir
k	nêşeno bibo\|nêeşkeno bibo	olabilmez
	NEŞONÎG	olağan dışı, olağan üstü, sıra dışı, alışılmışın dışında, normal olmayan
	ŞONÎG	olağan, basit, sıradan, adi, normal, alışılmış
m	BIYER-é	olay	çoğul: biyerî = olaylar
	girwey \| gurey	olaylar, oluşlar, işler
n/m	bêter-/é	oldukça fazla, çok fazla, gereğinden fazla, oldukça büyük, çok büyük, gereğinden büyük	no bêter do senî binimîo ? = bu kocaman (şey) saklanacak ?
n/m	resat-e/î	olgun, olgunlaşmış, yetişkin, yetişmiş
n/m	bîay-e/î	olgun, olmuş, olgunlamış
n/m	xawiz-/é \| xaxiz-/é	olgunlaşmamış (sebze, meyve)	tûyê xawizî mewerê şima bexiznenê
k	biyen \| bîayen	olmak, var olmak, bulunmak
n/m	nêbîay-e/î	olmamış iş, olmayacak iş
	nêbo !	olmasın !	nêbo kejé şiro ! = Kejê gitmiş olmasın !
	wa nêbo	olmasın ! (dilek)	ez wazena wa no girwe nêbo = bu iş olmasın istiyorum
	nêbo ké	olmasın!?, ...olmaya	nêbo ké bimiro = ölecek olmasın !? / nêbo ké merdo = ölmüş olmasın !?
	nêbeno	olmaz	wina nêbeno = böyle olmaz
	nêbo nêbeno	olmazsa olmaz	Sine Qua Non
za	girweê bîayey	olmuş olaylar, olmuş işler
	bibo nêbo	olsa da olmasa da, olsa olsa
	wa qe !	olsun !, hiç de..!	bu kelimeyi tam karşılayan türkçe bir kelime yok / wa qe şiro / wa qe bimiro / wa qe vajo
	wa bibo	olsun (dilek)	ez wazena wa no girwe bibo = bu iş olsun istiyorum
	wabo	olsun, olur, tamam, pekiyi
N.m	çiranik-é	oluk, su oluğu	çûranik-é
n/m	EYIN-/é	olumlu, pozitif
	EYINÎ \| EYINEY	olumluluk
n/m	NEYIN-/é	olumsuz, negatif
	NEYINÎ \| NEYINEY	olumsuzluk
	nê	olumsuzluk ön eki	başına keldiği kelimeyi olumsuzlaştıran ön ek /kerden, nêkerden / vaten, nêvaten / wenden, nêwenden / weş, nêweş
	me	olumsuzluk ön eki	emir kipinde fiililerin başına geldiğinde olumsuzlaştıran ön ek / şo, meşo / vajé, mevajé / biwané, mewané
	ne	olumsuzluk ön eki	başına geldiği kelimeyi olumsuza dönüştüren ön ek / rind-nerind / heq-neheq
	beno zî nêbeno zî	olur da olmaz da
	beno	olur, tamam, pekiyi, olabilir
	qîxane	omlet	ez şan şane qîxane nêwena. akşamları omlet yemem
ana.N.m/z	doşî	omuz(lar)
amr.	des	on (10) sayısı
mat	desna hendî	on o kadar (on kat)
	Ay rê	ona (dişil)
	Eyrê	ona (eril)
amr.	şiyês \| desûşeş	onaltı (16) sayısı
	des bi des	onar onar