WwW.Dimilkî.Net - Zazaca Sözlük Online-Ferheng

Zazaca Sözlük

QTG ▲	ZAZACA(A ra bi Z) ▲	TÜRKÇE(A dan Z ye) ▲	Türkçe-Zazaca: Zazakî-Tirkî :
N	ezebey	bekarlık	tim ezebey nêbena = hep bekarlık olmaz
s.n/m	ezeb-/é	bekar (evlenmemiş)	lajeko ezeb = bekar çocuk / keyneka ezebé = bekar kız
N.n	ezan	ezan	Arapça: aḏān أذان duyurma, anons, özellikle namaza çağrı / müslüman dininde namaz vaktini bildirmek için müezzinin yüksek sesle yaptığı çağrı / ezanê şewray deya
	ez zanena \| ez zana	biliyorum
	ez nêzanena \| ez nêzana	bilmiyorum
	ez ké zana \| zanena	bildiğime göre, benim bildiğim, ben öyle biliyorum	ez ké zana lajê ci yo = bildiğime göre oğludur
	Ez	Ben	1.tekil şahıs / Ez nêwena = Ben yemem
N.m	eywan-é	teras, sundurma, balkon
n	eyrê ké	onca, ona göre
	Eyrê	ona (eril)
n	eyra tepîa	ondan sonra
	eyra	ondan dolayı
N.n	eyni \| heyni	çeşme, pınar, göze	Arapça : ˁayn عين 1. göz, 2. göze, pınar, 3. seçkin kimse, zat / Akadca: īnu göz
	eyn	umur, umurunda	eynê mi dé niyo=umrumda değil
	EYINÎ \| EYINEY	olumluluk
n/m	EYIN-/é	olumlu, pozitif
	eyf !	zzz***	şaşırma ve hayret belirten bir nida
n	eyb	ayıp, hata, kusur	Arapça: ˁayb عيب kusur, hata < Arapça: ˁāba عاب kusurlu idi, kusur etti
	ey !	yeter !, tamam !, kafi !	Soyreg mîande vanê Ê
	Ey	O (eril)	3.tekil şahıs (eril) / Ey va = O dedi
	ewşne	zzz***	ê radoy ewşne telebzonî aké
dem	ewroîn	bugünkü, bugüne ait	nano ewroîn
	ewro pede	bugün boyunca
dem	ewro	bugün (0)	ewro ayam weşo.
k	ewnîayen	bakmak	biewnî ! = bak !
m	evleg-é	...bir dönümün dörtte biri kadar arazi	Yunanca: avlákion αυλάκιον sabanla toprakta açılan yarık, kanal, su arkı / Sabanın derince çizgisi ki bir dönüm yerde dört kısım hasıl eder (arazi ölçüsü)
N.	etor \| etûr	dürüm
k	eşten \| erzen	atmak	ey sî eştî mi / o yo sî erzeno mi
n/m	eşte / eştî	atık, atılmış, atılı, çöp
zoo.m	eşpij-é	bit	espijî=bitler
N.m	eşkij-é	kuru üzüm tanesi	çoğul: eşkijî
k	eşkera kerden	açıklamak, duyurmak
	eşkera	açık, belli, duyulmuş, aşikar	Avesta dili : āviş-kāra--->açığa çıkarmak, açık kılmak - āviş--> belli, bilinen, görülen / Pahlavice: āškārâg
N.n	eşa	yatsı	nimazê eşay kerd = yatsı namazını kıldı
N.m	estûn-é	sütun,temel direk, taşıyıcı direk, kolon	OFarsça: stūn / Avesta dili: stūna / Sanskritçe: sthūnā स्थूणा
zoo.m	estor-é	at	Avesta dili: aspa / her girweyeno estoré wena=eşek çalışır at yer
n.m.z	esto? \| esta? \| estê?	var mı ?
n.m.z	esto \| esta \| estê	var, varlar, mevcut	awé esta=su var \| na esto=ekmek var \| merdimî estê=insanlar var(lar)
N.n	estiş	var olma, varoluş
	estîn-é	varlık (felsefe kavramı olarak)
m	estî	varlık, varoluş	estîya îsanî = insanın varlığı
m	estewrin-é	o yıl doğurmayacak hayvan	di mangeê ma estê, jû awr a, jû estewrin a
k	esterîayen	silinmek	lîlik esterîa = cam silindi
n/m	estereyin-/é	boynuzlu	biza estereyiné = boynuzlu keçi
ana.n	estere	boynuz (keçi)	ê dê biz da kolé biz da estereyiné rê nêmanena.
k	esterden	silmek	ay lîlikî esterdî=o camları sildi.
n/m	esterd-e/î	silinmiş, silinmiş halde olan	lîlikîê esterdey=silinmiş camlar
k	esten	var olmak	nanê to esto ? = ekmeğin var mı ?
	estê ke	zzz***	estê ke zanenê, estê ke nêzanenê=bilenler de var, bilmeyenler de var
ana.n	este	kemik	Avesta dili : asti / Sanskritçe : asthān
k	estbiyen	var olmak
ast.n	estare	yıldız
k	estanikî vaten	masal anlatmak	dapîra ma, ma rê her şew estanikî vana=ninemiz bize her gece masal anlatır
m.m	estanik-é	masal, öykü	Pahlawice/Partça : afsânag
N.m	estamî	faraş, ateş küreği
bot.m	esparik-é	kardelen, bir bahar çiçeği	çoğul : esparikî
	esparey	atlılık, süvarilik, binicilik
N.n	espar	atlı, süvari, binici
n.	eskence	işkence	Farsça: işkance/şikance إشكنجه/شكنجه eziyet, işkence, ciltçi presi < Farsça: şikastan, şikan- شكستن, شكن kırmak, ezmek, eziyet etmek
k	erzîayen	atılmak
k	erşawiten	göndermek, yollamak	KHKY : Çewlig (Bingöl)
	erme	zzz***	lingê verînî
kim.N.n	erjîj \| arzîz	kurşun	atom numarası 82, atom ağırlığı 207,21, yoğunluğu 11,3 olan, 327,4 °C'de eriyen, yumuşak ve bükülgen, mavimtırak esmer renkte bir element (simgesi Pb)
nx	erebî \| erebkî	arapça, arapların konuştuğu dil	ti erebî zanenê ? = arapça biliyor musun ?
n.	ereb	arap	no embaz ereb o = bu arkadaş araptır
s	erdîşin \| herdîşin	sakallı
N.m	erdîş-é \| herdîş-é	sakal
s.n	erdîş spe	ak sakallı
N.n	erd	yer, toprak, arazi, tarla
k	ercîayen	değmek	ercêno kes bigîro ?=almaya değer mi ?
s.n/m	ercîay-e/î	değerli, kiymetli	no çîê do ercîaye niyo=bu değerli bir şey değil.
m	erc-é	değer, kiymet	erca ney çend a ?
	ercaney	ucuzluk
s.n/m	ercan-/é	ucuz
k	ercan kerden	ucuzlatmak
k	ercan bîayen	ucuzlamak
n/m	erbab	ehil, bir işin ehli, alışkın	ez erbabê ey niya / ti erbabê nê karî niye / o erbab o / bir işle veya bir kimseyle baş edebilme
N.n	enûg-é	cephe, ön, alnaç, dış kapı içinde açılan küçük kapı	Siverek'te eski ev kapılarının hepsinde vardı / Pahlavice : anīg --> ing-->front
n/m	entîk-e/î	ilginç, enteresan	çi çiyê do entîke ! = ne ilginç birşey !
bot.m	engûr-é	üzüm
bot.m	engûr (xatûnê)	üzüm cinsi	engûra xatûnê
bot.m	engûr (vankî)	üzüm cinsi	engûra vankî
bot.m	engûr (talêk-é)	üzüm cinsi	engûra talêké
bot.m	engûr (tahnebî)	üzüm cinsi	engûra tahnebî
bot.m	engûr (şîrê)	üzüm cinsi	engûra şîrê
bot.m	engûr (smorê)	üzüm cinsi	engûra smoré
bot.m	engûr (rihanî)	üzüm cinsi	engûra rihanî
bot.m	engûr (qizilvankî)	üzüm cinsi	engûra qizilvankî
bot.m	engûr (çirbeyté)	üzüm cinsi	engûra çirbeyté
bot.m	engûr (çirbeyta zilfan)	üzüm cinsi	engûra çirbeyta zilfan
bot.m	engûr (belalik-é)	üzüm (yabani)	engûra belaliké
bot.m	engûr (axvankî)	üzüm cinsi	engûra axvankî
N.m	engişt-é \| gişt-é	parmak	Avesta dili: anguşta
N.n	engiştane \| giştane	yüzük, alyans	Fransızca: alliance 1. ittifak, 2. nikâh yüzüğü / Arapça ḥalḳa(t) حلقة yüzük, halka
N.m	engişta qijé	serçe parmağı, küçük parmak
N.m	engişta pîlé	baş parmak
N.m	engişta nişanî	işaret parmağı
N.m	engişta mîanêné	orta parmak
	engişta engiştanî	yüzük parmağı
k	engişt kerden \| gişt kerden	işaret etmek, ispiyon etmek