WwW.Dimilkî.Net - Zazaca Sözlük Online-Ferheng

Zazaca Sözlük

QTG ▲	ZAZACA(A ra bi Z) ▲	TÜRKÇE(A dan Z ye) ▲	Türkçe-Zazaca: Zazakî-Tirkî :
	zzz***	zzz***	Yandaki Menüden ( Qiseyê Rojaney ) Sayfasına Bakınız
	zzz***	.Türkçe Tarifi/Karşılığı Netleştirilememiş	kısaltma
	zzz*	bacanak, baldız	bu kelimelerin zazacası yoktur
k	zûziknayen	büzmek, büzüştürmek	to çi xo wija (oca) zûziknao !?
k	zûzikîayen	büzülmek, büzüşmek	vewr sero zûzikîayo
N.n	zuxur \| zixur	vadi (iki tarafı derin uçurum olan)
k	zuwa kerden	kurutmak
k	zuwa bîayen	kurumak
ana.m	zûtik-é \| zotik-é	anüs, göt
	zûrkerey	yalancılık
n/m	zûrker-/é	yalancı
k	zûrker veten	yalancı çıkarmak	to ma zûrker vetî = bizi yalancı çıkardın
k	zûrker vejîayen	yalancı çıkmak	ridê to ra ma zûrker vejîay = senin yüzünden yalancı çıktık
k	zûrî kerden	yalan söylemek
n/m	zûrayin-/é	sahte olan, meyvesi tatsız ağaç veya bitki, taklit olan, yalancı nesne
k	zûrayen	ulumak	gemma vergî zûrayênê=yabanda kurtlar uluyorlardı
	zûray	imitation, sahte,taklit,meyvesi tatsız ağaç,yalancı nesne	nê govlegî nêwerênê çi ké zûrayê.
n	zûr	yalan	zûrî meke!=yalan söyleme!
zoo.za	zûlî \| zelî	sülük
zoo.m	zûlî	yılanın dili	zûlîa marî
bot.n	zozax \| zûzax	...yenen bir bitki	tuzla birlikte dövülerek yenen bir bahar bitkisi
m	zox-é	tike, küçük et parçası	kam biqahrîyo ma do peydê mildê ci ra zoxé biancê (cikerê) (estanikê ra)
	zorey	zorluk, güçlük
	zorê kurikan	zzz***	mi bi zordê kurikana ard
	zordarey	zorbalık, zalimlik, baskıcılık, totaliterlik
n/m	zordar-/é	zorba, zor sahibi, zor kullanan, zalim, baskıcı, şiddet kullanan, totaliter
n/m	zorbe \| zorbî	zorba	Farsça: zōrbāz زورباز kuvvet gösterisi yapan, ağırlık kaldıran sporcu → zor, +baz
k	zor (çîyê, jewî) dayen	zorlamak, güç kullanmak, baskı yapmak	birini zorlamak, birilerine karşı güç kullanmak, birilerine baskı yapmak
	zor	henüz, yeni, ancak	şima zor amey = daha yeni geldiniz / zor şa 2 tenan biwero = ancak 2 tane yiyebildi
	zor	zor, baskı, güç kullanma	OFarsça: zūr/zōr زور güç, şiddet, kuvvet, zahmet ≈ Avesta: zāwar ≈ Sanskritçe: śūra शूर güçlü, kuvvetli, yiğit ≈ Sogdca: zāwar
	zoo.	.zooloji	kısaltma
N.n	zomp	balyoz
N.m	zol-é	kumaş firesi	işe yaramayacak kadar küçük kumaş parçası
	zoda \| zewade	kumanya, azık	ev dışında yenmek üzere hazırlanan yemek (çewlig/pîran)
n/m	ziwanzan-/é	dil bilen, diller bilen
	ziwanweşey	tatlı dillilik	ziwanweşey tim zî rinda.
n/m	ziwanweş-/é	tatlı dilli	merdimê do ziwanweş o
n/m	ziwannas-/é	dil uzmanı, dilbilimci
bot.m	zîwanî	delice	Latince : lolium temulentum
	ziwanê ma \| zonê ma	dilimiz
N.n	zîwane	zıvana	Farsça: zabāne/zubāne زبانه dil gibi olan her nesne < Farsça: zabān/zubān زبان
	ziwandergey	zzz***	hendaê ziwandergey !
n/m	ziwanderg-/é	zzz***	ziwanê ci ma sero bi derg
k	ziwan pro masayen	kendini savunamamak (sözlü tartışmada)	ziwan to ro masabi !?, to nêşa vajê...
ana.n	ziwan \| zon	dil, lisan	no merdim hîrê ziwanî zaneno=bu adam üç dil biliyor / tamê ci yo hewna ziwandê mi sero.
n/m	ziwa \| zuwa	kuru, ıslak olmayan	hî niyo, ziwa yo / Bahrê Sawa ziwa biyo zî a şewé/Aw tede nêmendé esla yew hewé (mela Ehmedê Xasî)
n	zirto	zzz***
N.m	zîrtik-é \| zîtik-é	zzz***	çoğul: zîrtikî, zîtikî /
k	zirten	zzz***	tiyê çi zirtenê!?
m	zirrzir-é	eşek anırması	xeyro zirrzira toya!
k	zirrnayen	anırtmak
m	zirrî	zırıltı, eşek anırması	hero zirreno/ zirrîa herî/o do zey herî bizirro
k	zirrayen	anırmak	herîê zirrenê=eşekler anırıyor
N.n	zîro viraştaye	yapay zekâ	ez heme çi zîrê viraştayî ra pers kenã
k	zirînçnayen	çığlık attırmak, bağırarak konuşmasına neden olmak
k	zirînçayen \| zirînçen	haykırmak, çığlık atmak, kızgınlıkla bağırarak konuşmak	ti yê çi hend zirînçenê !
N	zîrey	zekilik, akıllılık
s.n/m	zîrek-/é	zeki, akıllı, bilgili, kurnaz, anlaklı, becerikli	zîr û zane = zeki ve bilgili / Pahlavice : zīrak
m	zirê	gönen, kıvam (toprak için)	ekinin ekileceği gün için belli bir nemlilik sağlamak için sürülmüş tarlayı sulama
k	zirçnayen	bağırtmak, çığırtmak
N.n	zirçayiş	bağırma, çığırma
k	zirçayen \| zirçen	bağırmak, çığırmak	ti yê çi hend zirçenê !
N.n	zîr	zekâ	zîr u zane
ana.m	ziqlûlik-é	adem elması
m	ziqik-é	hıçkırık	ziqikî yenê mi vero.
	zipziwa	kupkuru (ıslak olmayan)
n/m	zipzerd-/é	sapsarı
n/m	zipzelal-/é	bemberrak
n/m	zipûziwa	kupkuru
n/m	zipûzerd-/é	sapsarı
k	zîporo verdayen	sıfırı tükettirmek,	to, ma zîporo verday
k	zîporo menden	sıfırı tüketmek, sıfıra düşmek	ma zîporo mendî
mat.n	ZÎPO \| ZÎPOR	sıfır (0) sayısı	ma emserr nêşa kar bikerê ma zîporo mendîmé
N.m	zîpik-é	dolu iri taneli (yağış)	zîpika varena
k	zinikî weçînayen	hıçkırmak	mi dî, o yo bermeno, zinikî weçîneno,
N.z	zinikî	hıçkırık(lar)
n/m	zindîq-/é	kafir, tanrıtanımaz, sapkın, aykırı düşünen, acımasız	zındık Türkçe kelime değildir. Arapça zandīḳ veya zindīḳ زَِنْدِيق İrani dillerden alıntıdır. KHKY: Çermik, Siverek, Gerger
N.n	zîndan	cezaevi, hapishane, mahpushane	Peh., zēndān, Part., zēnδān, Avesta, zaena = Ing., prison
k	zincî veşayen	burnu yanmak	qe zincîa to nêveşena !? = hiç mi burnun yanmıyor !?
k	zincî ra arden	burnundan getirmek	to ma zincî ra ard = burnumuzdan getirdin
ana.m	zincî	burun
n	zinar	zzz***
N.n	zîn	eyer
k	zimnayen	yankılandırmak
n	zimme	güneş görmeyen taraf
	zimistanî	kışın, kış zamanı, kış vakti, kış vaktinde	welatê ma zimistanî zaf serd o = memleketimiz kışın çok soğuktur
	zimistan-e/î	kışlık, kışları olan	na qoliké zimistanî ya. a amnanî xoradé.
N.n	zimistan	kış mevsimi	Avesta dili : zim / zimistanî ayam serd beno.
N.z	zimbêlî	bıyıklar	dayik heyran, zimbêl qeytan
k	zimayen	yankılanmak
	zikêşî	ishal
top.n	zigar	taşlık arazi, kayalık arazi
N.m	zibûn-é	zzz***	uzun, önü açık, üç parçalı kadın üst giysisi. halen Dersîm'de cem törenlerinde kadınlar üzerinde görülür
N.n	zibilca	gübrelik, gübre yığılan yer
N.n	zibil	gübre
N.m	Zibêdik-é	Çermik'te bir köy adı
	zîan	zarar, hasar, kaybetme	İrani kök : zaiH / Pahlawice: ziyān زيان zarar ≈ Avesta dili : zyā-, zinā- zarar vermek ≈ Sanskritçe: cyāni ज्यानि hasar, kayıp, zarar
	zî \| kî	bile, dahi, -de, -da	ma rê zî vajé !=bize de söyle !
Nx.n	Zeyndelan	Çermik'te bir köy adı
m	zeyin-é	kızın evlendikten sonra baba evini ilk ziyareti	verê 15 rojan biya veyvé,ewro ameya zeyiné (dewendené) / KHKY : Soyregé

			Şo peldê : ser...	Nê vajeganî de *7923* vajey estê.
Zazaca kelimeler içinde geçen ( İ-i ) harfini Türkçe'deki ( I-ı ) harfi gibi okuyunuz. Örnek:(s î r i k) yazılışı (s i r ı k) gibi okunur. Sözlükteki KISALTMALARIN anlamı için kelime arama kutusuna ( KSL ) yazıp arama tuşuna basınız. ...................