WwW.Dimilkî.Net - Zazaca Sözlük Online-Ferheng

Zazaca Sözlük

QTG ▲	ZAZACA(Z ra bi A) ▼	TÜRKÇE(A dan Z ye) ▲	Türkçe-Zazaca: Zazakî-Tirkî :
	W	W
	wa	Fiilin önüne getirildiği zaman o işin (fiilin) yapılmasını İSTEME anlamı veren kiptir.	wa şiro=gitsin / wa nêşiro = gitmesin / wa bikero = yapsın / wa nêkero = yapmasın / wa biremê = kaçsınlar
nîda	wa !	ya ! , öyle mi !	a uzun okunur. ya! daki a gibi. yaa, waa
	wa bibo	olsun (dilek)	ez wazena wa no girwe bibo = bu iş olsun istiyorum
	wa bixeyr bo	hayırlı olsun
	wa ganê to weş bo !	canın sağ olsun !
	wa nêbo	olmasın ! (dilek)	ez wazena wa no girwe nêbo = bu iş olmasın istiyorum
	wa qe !	olsun !, hiç de..!	bu kelimeyi tam karşılayan türkçe bir kelime yok / wa qe şiro / wa qe bimiro / wa qe vajo
	wa weşî bo !	sağlık olsun !
	wabo	olsun, olur, tamam, pekiyi
	wakê	ablacığım
m.m	wakeyna	yeğen, kız kardeşin kızı
N.n	WANE	ders	WANEê hîriné = üçüncü ders
k	WANE dayen	ders vermek
k	WANE giroten	ders almak
k	WANE kerden	ders yapmak
k	WANE viraşten	ders çalışmak, ödev yapmak
N.n/m	WANEDÊR-/é	öğretmen
k	waneyayen	okunmak	mektûbên şimayê waneyenê, bizanê ! = mektuplarınız okunuyor, bilesiniz !
n	war	aşağı	wuar gibi okunur
N.n	war \| ware	yer, yurt, yayla, yuva, yerleşim yeri
k	war amayen	inmek	ez atepozé ra newe ameya war=otobüsten şimdi indim
k	war kerden	yutmak	ay qanik kerdo war=o sakız yutmuş
k	war kerden	batırmak	kardî pro war ke ! (emir)
k	war nayen	indirmek	veyveré estor ra war né=gelini attan indir
k	war ro gunayen	aşağı düşmek, yüksek bir yerden düşmek	o ban ra gunao war ro=o damdan düşmüş
k	war ro şîayen	batmak, bir şeye batmak	her lincî ro şi war=eşek çamurda battı
k	war şîayen	aşağı inmek, batmak
k	war şîayen	boğazından geçmek	o yo nêweş, nêşeno çiyê war kero=o hastadır, hiç bir şey yutamıyor (yiyemiyor) / senî to qir ro şino war! = nasıl bağından geçiyor!
n	war û warge	yer, yurt, yayla, yuva, yerleşim yeri	ma bêwar û warge mendîme
	warê	yavaş	warê şo, mevazde ! = yavaş git, koşma ! / KHKY : Çêrmûg, dewa Sînagé
	warê ma	yurdumuz, memleketimiz, vatanımız
	warê warê	yavaş yavaş	warê warê ame = yavaş yavaş geldi / KHKY : Çêrmûg, dewa Sînagé
	warekê	yavaşça	ez warekê ameya war = yavaşça indim / KHKY : Çêrmûg, dewa Sînagé
	warey	kardeşlik (bacılık)
n/m	WAREYIJ-/é	yurttaş
	WAREYIJEY	yurttaşlık
m.n	wareza \| warza	yeğen, kız kardeşin oğlu
N.n	warge	yer, yurt, yayla, yuva, yerleşim yeri
	wargey ma	yurdumuz, memleketimiz, vatanımız
k	warî biyen	beslenmek
k	warî kerden	beslemek, bakmak	xalanê mi dewar warî kenê=dayımlar hayvan beslerler / nê domanan kam do warî kero
n/m	warij-/é	ovada, aşağılarda yaşayan kimse	dağda, yüksek yerlerde yaşayana göre ovada, aşağılarda yaşayan kimse
m	warîn-é	kardeşlik (bacılık)
k	warîne groten	zzz***	iki kadının birbirini kardeş alması
	warway	yalınayak	warway me geyré, tellî şinê to linganra.
n/m	waşte \| waştî	nişanlı-sözlü, yavuklu, sevgili	Not : söz, nişan v.s. geleneksel kavramlar kültürlere göre değişir. Zazaların kültüründe söz ve nişan tek törenle yapılır. Bu törenden sonra (waştî) terimi Türkçedeki sözlü ve nişanlı kavramlarına birlikte karşılık gelir / na keyneké waştîya nê lajekî a / waşte (erkek), waştî (kız)
k	waşten \| wazen	istemek	wazenê şo = istersen git / ey tora çiçî waşt ? = o senden ne istedi ?
zoo.n	wawîk	çakal
m.m	way	kız kardeş, bacı
nîda	way dayê !	vay anam !
nîda	way limin \|way liminê	way bana !
N.n	waya	huzur, iflah, rahat	ti qe waya mi nêdanê
k	waya berden	huzurunu kaçırmak, iflahını kesmek, rahatını kaçırmak	wayay ma berd=huzurumuzu kaçırdı
	waya xanimda...	baldız	baldız kelimesinin zazaca'da tek kelime ifadesi yoktur / na waya xanimda min a = bu benim baldızımdır, eşimin kız kardeşidir
	wayê !	abla ! (hitap ederken)
	waye \| weyî	besleme, bakma, sahiplik yapma
k	waye biyen \| weyî biyen	beslenmek
k	waye kerden \| weyî kerden	beslemek, bakmak, sahiplik yapmak	kerd waye heta ku bi hîrê serre. (Mela Ehmedê Xasî)
k	wayêr biyen	sahip olmak
k	wayêr vejîayen	sahip çıkmak, sahiplenmek
n/m	wayêr-/é	sahip, malik	varyant : wahêr
n/m	wayêr-ê/a keyî	ev sahibi	wayêrê keyî (erkek), wayêra keyî (kadın)
	wayêrey	sahiplik
k	wayêrey kerden	sahiplenmek, sahiplik yapmak
m	wayik-é	abla	wayika Dilşa= Dilşa abla
n/m	wazenê \| wazena	istersen	wazenê şo wazenê meşo=ister git ister gitme
n/m/za	wazên-o/a/ê	aranıyor	o yo wazêno / Ingilizce: wanted / devlet otoritesi tarafından aranmak
k	wazîayen	istenmek	o yo wazêno = o isteniyor
	we	yukarı doğru	önüne geldiği fiile yukarı doğru anlamı katan ön ek
k	we şîayen	taşmak	şit we şi = süt taştı
k	we vejîayen	bulunmak, icat olmak, ihdas olmak, ortaya çıkmak	her serr çîyêdo newe we vejêno
k	we veten \| we vejen	icat etmek, buluş yapmak, ihdas etmek	no edet kê veto we !? / her serr çîyê we vejeno
N.n	wec	yüz, surat
k	weceniqîayen	irkilmek, ürkmek
n/m	weçînay-e/î	seçilmiş, seçkin
k	weçînayen	ayıklamak, seçmek, derleyip toparlamak, derleyip toplamak	riz weçîna=pirinç ayıkladı / keye weçîna / rez weçîna
n/m	weçînd-e/î	seçilmiş, seçkin, elit, mütena
k	weçîneyayen	ayıklanmak, seçilmek, derlenip toparlanmak, derlenip toplanmak	riz weçîneya=prinç ayıklandı / keye weçîneya / rez weçîneya
k	wedarden	kaldırmak, saklamak, defnetmek, ortadan kaldırmak, yok etmek
N.n	wedardiş	kaldırma, saklama, defnetme, ortadan kaldırma, yok etme
k	wedarîayen	kaldırılmak, saklanmak, ortadan kaldırılmak, yok olmak	key ma wedarîa
k	wedarnayen	kaldırmak, saklamak, defnetmek, yok etmek, ortadan kaldırmak
N.n	wedarnayiş	kaldırma, saklama, defnetme, yok etme, ortadan kaldırma
k	wedarneyayen	kaldırılmak, saklanılmak, defnedilmek, yok edilmek, ortadan kaldırılmak
k	wedirsîayen	yok olmak, ortadan kalkmak, kaybolmak	wina şiro ziwanê ma do wedirsîo=böyle giderse dilimiz yok olacak
N	wedirsîayiş	yok oluş, yok olma, ortadan kalkma, kaybolma
	weey !	yaa, öyle mi !
k	wegêrîayen	sırtlanmak, sırtta taşınmak	no zaf girano, nêwegêrêno
k	wegroten	sırtlamak, sırtında taşımak	mi ewro bar wegrot
n	welat	ülke, yurt, vatan, memleket
	welatê ma	yurdumuz, memleketimiz, vatanımız
n/m	WELATIJ-/é	vatandaş	no merdim welatijê Emerîqa yo / na cenêké welatija Emerîqa ya
	WELATIJEY	vatandaşlık
N.m	WELDAN-é	kül tablası, küllük
N.m	weleng-é	büğelek, büve	dewar o mêsî keno / manga ya welengé kena
	wellay	vallahi
N.m	well-é	kül
m	wellek-é	toz halindeki kar yağışı
n	welwele	gürültü, patırtı