WwW.Dimilkî.Net - Zazaca Sözlük Online-Ferheng

Zazaca Sözlük

QTG ▲	ZAZACA(Z ra bi A) ▼	TÜRKÇE(A dan Z ye) ▲	Türkçe-Zazaca: Zazakî-Tirkî :
	F	F
k	fahm kerden	anlamak
bot.m	fasûla \| fasîla	fasulye	Yunanca: fasúli φασούλι malum sebze, phaseolus vulgaris << EYun phásēlos φάσηλος baklagillerden ufak taneli bir bitki, fiğ, vicia sativa
Nx.m	fayla	...bir kadın ismi
ana.n	fek	ağız
k	fek ...ra veradayen	vazgeçmek, boşvermek	sözel, soyut bir tartışmadan vazgeçmek / ey ra fek veradé hend şeno wa vajo
k	fek akerde menden	ağzı açık kalmak
s	fek akerd-e/î	ağzı açık
k	fek ci eşten	dil uzatmak
k	fek çarnayen	ağız değiştirmek, sözünün arkasında durmamak
k	fek pa nayen	zzz***	ma nan ard ver, fek pa nêna
k	fek ra kerden	doldurmak, ağzına kadar doldurmak	sîtil kerd fek ra = kovayı ağzına kadar doldurdu
k	fek ra reyayen	ağızdan kaçmak (söz)	mi fek ra reya = ağzımdan kaçtı / ci fek ra reya = ağzından kaçtı
k	fek şahtnayen	ağzını bozmak
	fek û ri	yüzükoyun, yüzüstü
k	fek û zincî ra arden	ağzından burnundan getirmek
k	fek virnayen \| vihirnayen	ağız değiştirmek, söz dönekliği yapmak
k	feka nayen	yedirmek, ağzına vermek, silahla taramak, bir işi seri bir şekilde yapmak
s	fekbelaş-/é	boşboğaz
N.n	fekber	kapı girişi, kapı ağzı, kapı önü
s.n/m	fekçepel-/é	ağzı bozuk, abuk sabuk konuşan	rind o laberê taynekê fekçepel o.
n	fekçere	zzz***
s.n/m	fekçewt-/é	yamuk ağızlı, ağzı yamuk
s.n/m	fekmeles-/é	kendini sözle savunamayan, hazır cevap olmayan, yeri geldiğinde söylemesi gerekeni söyleyemeyen
s.n/m	feknerm-/é	yumuşak sözlü
s.n/m	fekşilwal-/é	donsuz
s.n/m	fekşorik-/é	ağzı salyalı, ağzından salya akan
	fekvila	esneme
n	fekwesar	ilkbahar mevsimine giriş, kışın son günlerine denk gelen dönem
n/m	fendbaz-/é	aldatmacı, hileci, numaracı
N.m	fend-é	aldatma, kandırma, hile, kurnazlık	to fendé kerde ma=bizi kandırdın, aldattın / cirê fendî biké
k	fendé...bîayen	kandırılmak, aldatılmak
k	fendé...kerden	kandırmak, aldatmak
N.m	feq-é	tuzak, kapan	cirê feqé ronaya (naya ro)
Nx.m	Feqî	Siverek'te bir köy adı
m	fer-é	tek (çift değil)
N.n	ferheng	sözlük, lugat	Farsça : فرهنگ
N.n	ferik	kırıntı	ferikê nanî = ekmek kırıntısı
f	feriknayen	doğramak, ufalamak	nanî biferikné = ekmeği ufala !
k	ferikneyayen	doğranmak, ufalanmak	nan ferikneya = ekmek ufalandı
N.n/m	fêrişt-e/î	melek, tanrısal elçi	Avesta dili: fraēşta / Pahlavice: frēştag
N.n	ferman	emir, buyruk
	fermandar	komutan, amir
	ferq	fark, ayrım	Arapça : farḳ فرق ayrılma, ayrışma, ayırt etme, 2. ayrım < faraḳa فرق ayırdı>
k	ferq kerden	fark etmek
k	ferqizîayen	sıyrılmak (kopup aradan sıyrılmak)	kopup veya kurtulup aradan sıyrılmak
k	ferqiznayen	sıyırmak (koparıp aradan sıyırmak)	koparıp veya kurtarıp veya kapıp aradan sıyırmak
k	ferqizneyayen	sıyrılmış olmak	koparılıp veya kurtarılıp veya kapılıp aradan sıyrılmış olmak / (o ferqizneyao = birileri tarafından kapılıp ...)
	feryad	feryat, yardım dileme çağrısı, çığlık	Farsça: faryād/firyād فرياد çağrı, çığlık. OrtaFarsça: frayād yardım. Avesta: frā-dhāta- yardım
	fesal	ölçme-biçme
k	feselnayen	biçmek, ölçüp biçmek	o feselneno, lajê ci derzeno = o biçer, oğlu diker
k	feselneyayen	biçilmek, ölçülüp biçilmek	şerwelî feselneyay, nika zî dê biderzîê
baz	fetbaz	zzz***
k	fetelîayen	kovalanmak	(Siverek, Çermik, Gerger)
k	fetelnayen	kovalamak	(Siverek, Çermik, Gerger)
k	fetelneyayen	kovalanmak	(Siverek, Çermik, Gerger)
k	fetilîayen	gezmek, dolaşmak	Dêrsim
k	fetilnayen	gezdirmek, dolaştırmak, çevirmek, döndürmek	Dêrsim
k	fetisîayen	boğulmak
k	fetisnayen	boğmak
	figan	ağlama, yakınarak ağlama, bağırarak ağlama, ağlayarak yardım dileme, feryat-figan	Farsça: figān/afgān فگان/أفگان acıyla bağırma, ağlama, feryat
n	fikr \| fikir	düşünce	Arapça: fikr فِكْر düşünce
k	fikrîayen	düşünmek
N.n	file	hristiyan
N.n	filhan	zzz***
bot.m	filhariz-é	...bir çiçek
N.n	fîlim	film
m	fillik-é	burundaki sıvı akıntı, sıvı sümük
n/m	fillikin-/é	burnu sıvı sümükle dolu olan, burnunu çeken kişilere denir	qeçê do fillikin !
	fin	defa, kere, kez
k	fînayen \| fînen	düşürmek, vurmak, dövmek	o fîneno= o düşürür / ey fîna = ey vist = o düşürdü
	finna	yine, gene, bir daha, bir kere daha, bir kez daha
	finna zî	yine de, gene de
	finnê	bir defa, bir kere, bir kez
	finnê ra	aniden, birden
zoo.m	fînto	köpek yavrusu dişi
k	fîq birrîayen	iflah kesilmek	fîqê ci birrîâyo.
k	fîq birrnayen	iflah kesmek, aman vermemek
k	fîqê ... birnayen	iflahını kesmek, aman vermemek	fiqê dişmenî birrna
N.n	firaq û fol	kap kacak
N.m	firaq-é	tabak	çoğul hal: firaqî
N.n/m	fîrar-/é \| fîdar-/é	kaçak, firari, kanun kaçağı, kanundan kaçan	Arapça: firār فرار kaçış / biyo fîdar (fîrar)
k	firaz bîayen	zzz***
k	firaz kerden	zzz***
	firaz-/é	galibiyet, başarı, galebe, muzafferiyet, zafer, yengi
	firêze	anız	mangan beré wa o firêze dé biçerê/ekin biçildikten sonra tarlada kalan köklü sap/Ekin biçildikten sonra sürülmemiş tarla
N.n	firfirok	vantilatör
N.m	fîrik-é	düdük
	firindaq	hile, aldatma, dalavere	hal û karê ci firindaq o
tip.m	firk-é	zzz***
k	firkerden	içmek (çorba, ayran, yoğurt v.b.)
N.m	fîrketen-é	çengelli iğne, firkete	Köken İtalyanca : forchetta
ana.n	firşik	pankreas
N.n	firt \| fir \| firek	yudum, içim
	fisa şeytanî	zzz***	ze fisa şeytanî....
N.m	fis-é	osuruk, gaz çıkarma (sessiz)
	fisek-/é	korkak, ödlek
Nx.n	Fiseyni	Çermik'te bir köy adı
k	fisî kerden	osurmak, gaz çıkarmak (sessiz)
N.n	fîstan	fistan, tek parça ve uzun kadın giysisi	Arapça: fustān فستان bir tür kalın pamuklu kumaş ~ Aramice: piştān פִּשְׁתָן keten (Kaynak: Jastrow sf. 1249.)≈ İbranice: peşet פשת ≈ Akadca piştu OLatince: fustaneum, İtalyanca: fustagno, İngilizce: fustian bir tür kalın pamuklu kumaş Yunanca: foustáni/ifustanella kalın kumaştan eteklik